Trong những năm qua, tỉnh Hòa Bình đã quan tâm, hỗ trợ, tạo điều kiện, nguồn lực cho các HTX phát triển, trong đó nhiều mô hình HTX do phụ nữ làm chủ thành công, mang lại hiệu quả kinh tế cao, không chỉ tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người lao động mà còn thúc đẩy thương mại miền núi phát triển.
HTX thuốc nam Ngọc Sáng
Nhận thấy thế mạnh của việc phát triển nghề thuốc Nam và mong muốn phát triển nghề thuốc của gia đình nói riêng và người dân tộc Dao nói chung, chị Bùi Thị Ngọc (xóm Tiến Lâm, xã Bắc Phong, huyện Cao Phong, tỉnh Hòa Bình) đã mạnh dạn vận động người dân trong bản cùng tham gia thành lập HTX thuốc nam Ngọc Sáng. Hợp tác xã có 7 thành viên tham gia làm nghề và giải quyết việc làm cho trên 20 lao động đều là phụ nữ người Dao tại địa phương.
Với nguồn nguyên liệu dồi dào và một số cây đặc trưng, HTX của chị Ngọc đã mở rộng thị trường và phát triển nghề thuốc chuyên nghiệp hơn bằng các sản phẩm như cao nghệ đen, cao xoa bóp xương khớp, cao uống xương khớp, viên uống chữa dạ dày, cao lá tắm…
Từ ngày thành lập HTX, chị đã liên kết với người dân bản địa để thu mua dược liệu, đồng thời bắt đầu tổ chức trồng các vùng dược liệu quý như xạ đen, khôi nhung, nghệ đen, thiên niên kiện.
Có làm như vậy, HTX mới đảm bảo được tính an toàn và nâng cao được hiệu suất công việc.
— Chị Bùi Thị Ngọc
HTX nông nghiệp bản Dao Thống Nhất
Bản thân là người dân tộc thiểu số, gia đình thuần nông sản xuất tự cung tự cấp, sản phẩm làm ra bà con nông dân gặp không ít khó khăn về tiêu thụ — chị Nguyễn Thị Bình, Chủ tịch Hội đồng quản trị HTX nông nghiệp bản Dao Thống Nhất, đã thành lập HTX thu mua củ sả tươi cho các hộ là thành viên.
HTX đầu tư mua trang thiết bị, dây chuyền chiết xuất tinh dầu các loại, xây dựng nhà xưởng, in nhãn mác làm bao bì sản phẩm cho tinh dầu sả. Hiện nay quy mô sản xuất kinh doanh của HTX với diện tích trồng cây sả 145 ha, sản lượng trung bình 7–12 tấn/ha, tạo công ăn việc làm ổn định cho 86 thành viên và 20 lao động thời vụ tại địa phương. Sản phẩm đã đạt tiêu chuẩn OCOP 3 sao, đồng thời được bình chọn “Sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu các tỉnh phía Bắc”.
HTX đa ngành nghề Tâm Cương
Tại huyện Đà Bắc, HTX đa ngành nghề Tâm Cương do chị Hà Thị Tâm làm Giám đốc đã thu hút nhiều hộ thành viên và hộ liên kết tham gia. Bình quân mỗi tháng, HTX sản xuất, cung ứng ra thị trường từ 2–2,5 tấn thịt lợn, khoảng 500 con gà, tương đương 700–800 kg gà thương phẩm. HTX đã có 2 sản phẩm được công nhận đạt tiêu chuẩn OCOP 3 sao là Gà đồi Tân Minh và Thịt lợn bản địa Tân Minh.
Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Hòa Bình xuất hiện nhiều mô hình HTX do phụ nữ làm chủ với cách làm hay, sáng tạo, tạo ra những sản phẩm đặc trưng, đặc sản, mang thương hiệu của địa phương và của phụ nữ: HTX 3T nông sản Cao Phong, HTX Tuyết Nhi, HTX V-OGANIC, HTX Thảo Mộc Xanh Huna Home, HTX nông nghiệp Ngọc Lương, HTX chăn nuôi gà đồi Hương Nhượng… với nhiều sản phẩm có chất lượng, có tem, nhãn mác, truy xuất nguồn gốc, được đánh giá phân hạng OCOP như: trà, cao cà gai leo, hạt dổi, ớt rừng, tinh dầu sả, gà Lạc Sơn, cam 3TFarm, rau su su Quyết Chiến, rau hữu cơ Lương Sơn, thổ cẩm Mai Châu, Lạc Sơn…
Đồng hành cùng phụ nữ vùng cao xây dựng thương hiệu
“Với sự hỗ trợ của Hội LHPN các cấp, tôi được tham gia các lớp tập huấn, đào tạo kỹ năng. HTX thuốc nam Ngọc Sáng còn được hỗ trợ để các sản phẩm được cấp tem truy xuất nguồn gốc miễn phí và được kết nối để tham gia các hội chợ thương mại xúc tiến khắp khu vực phía Bắc. Chính những lần tham gia hội chợ này đã giúp cho thương hiệu HTX được nhiều người biết đến hơn.”
— Chị Bùi Thị Ngọc
Tại tổ hợp tác ớt rừng Phú Lương, xã Quyết Thắng, huyện Lạc Sơn, nhờ sự hỗ trợ của Hội LHPN huyện, sản phẩm ớt rừng Phú Lương đã được xây dựng thương hiệu, đóng gói và thiết kế mẫu mã đẹp, đảm bảo tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm.
“Trước đây, ớt muối thường được cho vào chai nhựa, nhanh chóng bị mốc và không bảo quản được lâu. Giờ đây, ớt muối Phú Lương đã được đóng lọ thủy tinh theo quy cách 100g với giá bán 35.000 đồng/lọ, bảo quản được tới 24 tháng.”
— Chị Bùi Thị Hà, Tổ trưởng Tổ hợp tác
Hội LHPN hỗ trợ những gì?
Theo đại diện Hội LHPN tỉnh Hòa Bình, xác định các HTX do phụ nữ làm chủ đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế — xã hội địa phương, Hội LHPN các cấp trong tỉnh đã và đang tập trung hỗ trợ bằng nhiều hoạt động thiết thực:
- Hỗ trợ hoàn thiện thủ tục pháp lý để thành lập mô hình
- Xây dựng kế hoạch kinh doanh
- Hỗ trợ tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi và nguồn lực từ các tổ chức phi chính phủ
- Hỗ trợ tham gia các cuộc thi khởi nghiệp sáng tạo
- Kết nối tiêu thụ sản phẩm, tham gia sàn thương mại điện tử
- Xây dựng tem nhãn, bao bì sản phẩm
Những hoạt động này giúp cho HTX và các mô hình kinh tế tập thể do nữ làm chủ có thêm động lực để phát triển, thúc đẩy thương mại miền núi và đóng góp vào sự phát triển chung của tỉnh Hòa Bình.